Agenci AI przejmują teleskop SETI w poszukiwaniu obcych

Poszukiwania pozaziemskiej inteligencji wkraczają w nową erę. W Obserwatorium Allen Telescope Array w północnej Kalifornii systemy sztucznej inteligencji mogą już samodzielnie kierować teleskopem i na bieżąco analizować docierające sygnały radiowe. Choć badacze wciąż wprowadzają polecenia ręcznie, technologia stopniowo przejmuje coraz więcej zadań, które dotąd wymagały ludzkiej pracy.

Za tym rozwiązaniem stoi platforma Holoscan firmy Nvidia, wykorzystywana przez SETI Institute oraz projekt Breakthrough Listen do przetwarzania danych z teleskopu w czasie rzeczywistym. Jak podkreśla Nvidia, zastosowany sprzęt jest w stanie przetworzyć nawet 2,4 terabita informacji na sekundę. To przepustowość, która otwiera zupełnie nowe możliwości przed badaczami kosmosu.

Jak agenci AI zmieniają pracę teleskopu SETI

Największa zmiana dotyczy tempa pracy. Według zespołu SETI zadania, które wcześniej zajmowały tygodnie, obecnie można zrealizować w ciągu kilku godzin. Automatyzacja nie ogranicza się przy tym do samego sterowania anteną — systemy AI odpowiadają również za wstępną analizę napływających danych, co pozwala naukowcom znacznie szybciej reagować na interesujące zjawiska.

Warto zaznaczyć, że choć agenci AI potrafią już obsługiwać teleskop, badacze na obecnym etapie nadal wpisują komendy ręcznie. To podejście stopniowe — zespół testuje kolejne funkcje, zanim w pełni zaufa autonomicznym systemom. Taka ostrożność wydaje się uzasadniona, biorąc pod uwagę, jak delikatnym zadaniem jest nasłuchiwanie słabych sygnałów z kosmosu.

Pierwszy sukces: pulsar w Mgławicy Kraba wykryty na żywo

Jednym z pierwszych konkretnych rezultatów nowego podejścia jest wykrycie pulsara w Mgławicy Kraba w czasie rzeczywistym przy wykorzystaniu sztucznej inteligencji. Zespół określa ten wynik jako pierwszy tego typu przypadek. Pulsary to szybko rotujące pozostałości gwiazd, które emitują regularne impulsy — właśnie dlatego stanowią doskonały materiał testowy dla systemów odpowiedzialnych za detekcję sygnałów.

Regularność pulsarów czyni je przewidywalnymi, co ułatwia weryfikację, czy algorytmy poprawnie rozpoznają wzorce. Sukces w Mgławicy Kraba pokazuje, że agenci AI są w stanie wychwytywać charakterystyczne sygnały na tyle szybko, by naukowcy mogli analizować je niemal na bieżąco, a nie dopiero po zakończeniu długotrwałych obliczeń.

Co dalej: otwarte modele i sensory po drugiej stronie Księżyca

Kolejnym krokiem zespołu jest przetestowanie otwartoźródłowych rozwiązań, które mogłyby działać lokalnie na urządzeniach brzegowych (edge computing). Takie podejście ma kluczowe znaczenie dla przyszłych misji — naukowcy myślą już o sensorach umieszczonych po niewidocznej z Ziemi stronie Księżyca, gdzie przetwarzanie danych na miejscu byłoby znacznie efektywniejsze niż przesyłanie ich na Ziemię.

Lokalne modele AI mogłyby analizować sygnały bezpośrednio przy źródle ich pozyskiwania, oszczędzając czas i przepustowość łączy. To wizja, która wykracza poza obecne zastosowania w SETI i może znaleźć zastosowanie w szerszym kontekście eksploracji kosmosu.

Czy AI znajdzie ślady obcych cywilizacji?

Mimo technologicznego skoku pozostaje pytanie, na które nikt nie potrafi dziś odpowiedzieć: czy agenci AI rzeczywiście natrafią na sygnały świadczące o istnieniu pozaziemskich cywilizacji. Badacze prowadzą nasłuch od pierwszego eksperymentu SETI w 1960 roku i jak dotąd nie udało się zidentyfikować żadnego takiego sygnału.

Nowe narzędzia zwiększają jednak skalę i szybkość poszukiwań. Szybsze przetwarzanie danych, automatyczna analiza i możliwość pracy w czasie rzeczywistym oznaczają, że ludzkość może przeszukiwać kosmos efektywniej niż kiedykolwiek wcześniej. Czy to wystarczy, by w końcu usłyszeć kogoś po drugiej stronie — przekonamy się w nadchodzących latach.